Copernicus İklim Değişikliği Servisi ile Dünya Meteoroloji Örgütünün hazırladığı Avrupa İkliminin Durumu 2025 raporuna göre 2025, Avrupa için küresel ölçekte kaydedilen en sıcak üçüncü yıl oldu. Raporda, Avrupa’nın küresel ortalamanın iki katı hızla ısınmayı sürdürdüğü, Kıbrıs’ta ise geçen yıl olağanüstü yüksek sıcaklıkların kayda geçtiği belirtildi.
Meteoroloji Dairesinin basın açıklamasında, Kıbrıs’ta 27 Temmuz’da Lefkara’da 46,1 santigrat derece ile yılın en yüksek sıcaklığının ölçüldüğü bildirildi. Athalassa’da ise 24 temmuzda 44,7 santigrat derece kaydedildi; bunun, 1983’te ölçümlerin başlamasından bu yana temmuz ayı için görülen en yüksek değer olduğu ifade edildi.
Açıklamada ayrıca, Akdeniz havzasının iklim değişikliğine karşı en kırılgan sıcak noktalardan biri olduğuna dikkat çekildi. Rapora göre Kıbrıs, 2025 Temmuz ayında adada şimdiye kadar kaydedilen en yıkıcı orman yangınını yaşadı; bu yangın, Güneydoğu Avrupa genelinde son derece zorlu geçen yangın sezonunun parçası oldu.
Raporda, Avrupa’nın 1980’lerden bu yana küresel ortalamanın iki katı hızla ısındığı ve sanayi öncesi döneme göre kıtanın sıcaklığının yaklaşık 2,5 santigrat derece arttığı kaydedildi. Isınmanın özellikle Doğu Avrupa, Orta Avrupa’nın bazı kesimleri ve Avrupa Arktik bölgesinde daha hızlı seyrettiği belirtildi.
Buna paralel olarak sıcak hava dalgalarının daha sık ve daha şiddetli hâle geldiği, aşırı yağışların yıkıcı sellere yol açtığı, buzulların erimeyi sürdürdüğü ve iklim değişikliğinin biyolojik çeşitliliği de etkilediği vurgulandı. Raporda, Akdeniz’de sıcak hava dalgaları, tropikal geceler ve uzun kuraklık dönemlerinin önümüzdeki yıllarda daha da artmasının beklendiği ifade edildi.
2025’te Avrupa tarihinin en güçlü ikinci sıcak hava dalgası yaşandı. Aynı dönemde Fennoskandiya’nın subarktik bölgelerinde, tarihin en uzun sıcak hava dalgası kaydedildi. 12 Temmuz’dan 1 Ağustos’a kadar süren bu 21 günlük süreçte, Kuzey Kutup Dairesi civarında sıcaklıkların 30 santigrat dereceye kadar yükseldiği bildirildi.
Raporda ayrıca Güneydoğu Avrupa’da 2025’in çok yoğun bir yangın sezonuna sahne olduğu, birçok ülkede yangın kaynaklı emisyonların ortalamanın çok üzerine çıktığı belirtildi. Kıbrıs, Yunanistan, Hırvatistan, Arnavutluk, Bulgaristan, Kuzey Makedonya, Ukrayna, Romanya, İtalya, Suriye ve Türkiye’de geniş alanlarda yangın çıktığı; on binlerce kişinin tahliye edildiği ve en az 10 kişinin hayatını kaybettiği ifade edildi.
Rapora göre 2025’te küresel ısınma seviyesi sanayi öncesi dönemin yaklaşık 1,4 santigrat derece üzerine çıktı. Mevcut artış hızının sürmesi halinde, Paris Anlaşması’nda öngörülen 1,5 santigrat derece sınırının on yılın sonuna kadar aşılabileceği ve bunun ilk tahminlerden on yılı aşkın süre daha erken gerçekleşebileceği uyarısı yapıldı.
Bilim insanları, özellikle Akdeniz’de sıcak hava dalgalarının gelecekte daha sık ve daha yoğun yaşanacağını öngörüyor. Bu da Kıbrıs gibi ülkelerde daha sıcak yazlar, daha uzun kuraklık dönemleri, daha fazla ısı stresi günü ve daha çok tropikal gece anlamına geliyor. Raporda, halk sağlığını, ekonomiyi ve doğal çevreyi korumak için uygun uyum stratejilerinin geliştirilmesinin kritik önem taşıdığı vurgulandı.
Ayrıca 2025 kışında, yani Aralık 2024 ile Şubat 2025 döneminde, 1991-2020 ortalamasına kıyasla karla kaplı gün sayısında da anormallikler görüldüğü belirtildi.
KHA/NST/MHY/2026
Kıbrıs Haber Ajansı