Kimyasallar, Atık ve Kirlilik Konusunda Hükûmetlerarası Bilim-Politika Panelinin (Intergovernmental Science-Policy Panel on Chemicals, Waste and Pollution – ISP-CWP) ilk genel kurul toplantısı, 2-6 Şubat tarihleri arasında Cenevre'de düzenleniyor. Bu toplantı, yeni ve bağımsız bir bilimsel organın faaliyete geçişini işaret ediyor.
Avrupa Komisyonu Çevre Genel Müdürlüğünden yapılan açıklamaya göre, Avrupa Birliği (AB), yeni Komite'nin kurulması ve uygulanmasını desteklemede aktif bir rol üstlendi. AB, bu süreçte bağımsız bilime ve kanıta dayalı çok taraflı iş birliğine olan bağlılığını da vurguladı.
Açıklamada, ISP-CWP'nin mevcut küresel bilim ve politika mimarisini tamamlayacağı belirtildi. Panel, bu sayede Hükûmetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC), Hükûmetlerarası Biyoçeşitlilik ve Ekosistem Hizmetleri Platformu (IPBES) ve Uluslararası Kaynaklar Paneli (IRP) ile birlikte çalışacak.
Komite'nin, kimyasallar, atıklar ve kirlilik alanlarında politika yapımına yönelik bilimsel değerlendirmeler sağlayarak, uluslararası çevre yönetişimindeki bir boşluğu dolduracağı ifade edildi. Bu değerlendirmelerin, kimyasalların ve malzemelerin tüm yaşam döngüsü boyunca karar alma süreçlerini desteklemesi bekleniyor. Değerlendirmelerde, kirliliğin insan sağlığı, ekosistemler, iklim dayanıklılığı ve ekonomik sürdürülebilirlik üzerindeki etkileri dikkate alınacak.
Açıklamaya göre, ISP-CWP'nin bulgularının, Uluslararası Plastik Anlaşması müzakereleri gibi uluslararası görüşmelerde ve ulusal ile bölgesel politikaların şekillendirilmesinde kullanılması öngörülüyor.
İlk genel kurul toplantısı, Komite'nin yönetişim yapısının, çalışma programının ve işleyiş prosedürlerinin belirlenmesine odaklanacak. Bu toplantı, gelecekteki bilimsel değerlendirmeler için zemin hazırlayacak.
Komisyon, kirlilik ve kimyasalların iklim, biyoçeşitlilik, su güvenliği, kamu sağlığı ve ekonomik dayanıklılık için risk faktörleri olduğunu kaydetti. Yeni komitenin, küresel düzeyde kirliliği azaltmaya yönelik politikaları desteklemek amacıyla bilimsel kapasitenin güçlendirilmesine katkı sağlayacağı vurgulandı.
Aynı zamanda AB, Birleşik Krallık’ın Manchester kentinde düzenlenen ve 8 Şubat'ta sona ermesi beklenen IPBES 12. Genel Kurul Toplantısına da katılıyor. Bu toplantıda, işletmelerin biyoçeşitliliğe bağımlılığı ve etkilerine ilişkin bir değerlendirme raporunun kabul edilmesi bekleniyor.
ISP-CWP, Haziran 2025'te Birleşmiş Milletler Çevre Asamblesi kapsamında kuruldu. Panelin amacı, bilimsel bilgiyi değerlendirmek, politika seçeneklerini belirlemek ve kirlilikle mücadele eylemlerini desteklemek. Komitenin kuruluşu, AB'nin Sürdürülebilirlik için Kimyasal Stratejisi, Sıfır Kirlilik Eylem Planı ve Döngüsel Ekonomi Eylem Planı gibi temel politika öncelikleriyle uyumlu.
Son olarak açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump'ın 7 Ocak 2026'da imzaladığı bir başkanlık muhtırasına da değinildi. Söz konusu muhtırada, Amerika Birleşik Devletleri'nin IPBES ve IPCC de dâhil olmak üzere çeşitli uluslararası kuruluş, anlaşma ve sözleşmelerden çekileceği duyurulmuştu.
KHA/NST/MHY/2026
Kıbrıs Haber Ajansı