Kıbrıs Cumhuriyeti’nin bağımsız bir devlet olarak ilan edilişinin 66. yıl dönümü dün, 16 Ağustos’ta geride kaldı. Ada’da 82 yıl süren Birleşik Krallık yönetiminin ardından son İngiliz Vali Hugh Foot, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin ilk Cumhurbaşkanı Başpiskopos Makarios III ve Cumhurbaşkanı Muavini Dr. Fazıl Küçük, Zürih ve Londra anlaşmalarını imzalayarak bağımsız ve egemen Kıbrıs Cumhuriyeti’ni hayata geçirdi.
İmza töreni, 15 Ağustos’u 16 Ağustos 1960’a bağlayan gece yarısı Temsilciler Meclisinde düzenlenen resmî törenle yapıldı. İmzalar atılmadan önce Hugh Foot, Kıbrıs’ın bağımsız bir cumhuriyet olduğunu ilan eden bildiriyi okudu. Anayasa ise 16 Ağustos 1960 tarihinde yürürlüğe girdi. Kıbrıs Cumhuriyeti, aynı yılın eylül ayında Birleşmiş Milletler (BM) üyesi oldu.
Temsilciler Meclisinin ilk oturumunun tamamlanmasıyla Kıbrıs Cumhuriyeti bayrağı göndere çekildi. Birleşik Krallık bayrağı ise bir gün önce gün batımında Vali Konağı (günümüzde Cumhurbaşkanlığı Sarayı) dâhil tüm kamu binalarından indirilmişti.
Dönemin basınına yansıyan haberlere göre Cumhurbaşkanı Makarios, hür milletler topluluğunun yeni bir üyesi olarak Kıbrıs Cumhuriyeti’nin sorumluluklarını aktif biçimde üstleneceğini, BM Şartı’nın ilke ve hükümlerinin hâkim kılınması için çalışacağını belirtti. Makarios ayrıca Ada’nın refahı ve ilerlemesi için herkese güçlerini birleştirme ve iş birliği yapma çağrısında bulundu.
Aynı kaynaklara göre Cumhurbaşkanı Makarios’a BM Genel Sekreteri Dag Hammarskjöld, Birleşik Krallık Kraliçesi Elizabeth, ABD Başkanı Dwight Eisenhower, Birleşik Arap Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Gamal Abdel Nasser ile Avrupa, Afrika ve Asya’daki çok sayıda ülke liderinden tebrik mesajı ulaştı.
İlerleyen dönemde Kıbrıs Cumhuriyeti’nin bağımsızlık kutlamalarının 1 Ekim tarihinde yapılması kararlaştırılmış, Bakanlar Kurulu 11 Temmuz 1963’te bu günü resmî tatil ilan etmişti.
KHA/NST/2026
Kıbrıs Haber Ajansı