Kıbrıs ve ENI, Kıbrıs'ın Münhasır Ekonomik Bölgesi'ndeki (MEB) “Cronos” doğal gaz sahasına ilişkin yatırım kararının son aşamasına geldi.
ENI, kalan sorunların kısa sürede çözülmesi hâlinde, Mısır’a gaz ihracatının 2027 yılının sonuna veya 2028 yılının başına kadar başlayabileceğini öngörüyor.
Perşembe günü Lefkoşa’da Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides ile yaptığı görüşmenin ardından gazetecilere açıklama yapan ENI Operasyon Direktörü Guido Brusco, görüşmeleri “çok yapıcı” olarak nitelendirdi ve projenin Cronos’a yatırım kararı verme aşamasının sonuna yaklaştığını belirtti.
Cumhurbaşkanı ve Enerji Bakanı ile ENI’nin süreci en kısa sürede tamamlamayı hedefleyen net bir takvim belirlediğini ifade etti.
Cronos veya diğer Kıbrıs sahalarından çıkarılacak doğal gazın Mısır’a ihracat için ne zaman hazır olacağı sorusuna Brusco, ENI’nin hızlı gelişimle tanındığını ancak bunun iki tarafın katkısıyla yürütülen bir süreç olduğunu, nihai yatırım kararı alınmadan önce bazı belgelerin tamamlanması gerektiğini vurguladı.
Brusco şöyle devam etti: “Son aşamadayız. Eksik olan birkaç husus var ve bunların çok yakında tamamlanacağına inanıyoruz.”
“Doğal gaz akışının 2027 sonu veya 2028 başlarında başlaması için bir zaman çizelgesi öngörülebilir. Çalışmalarımızı tamamlarsak, bu tarih kesinlikle mümkün.”
Cumhurbaşkanı Christodoulides, Cumhurbaşkanlığı Sarayı’ndaki görüşmeden önce yaptığı açıklamada, Kıbrıs’ın tüm çözülmemiş konuları 30 Mart’a kadar sonuçlandırmak istediğini belirtti.
“Cronos’un geliştirilmesinin son aşamasındayız. Proje bizim için, sizin için, Mısır için, Avrupa için önemli” diyen Cumhurbaşkanı, Kıbrıs ekibinin hazır olduğunu ve Mısır Enerji Bakanı ile görüşmelerin yapıldığını duyurdu.
Christodoulides, Mısır Cumhurbaşkanı Abdel Fattah el-Sisi’den 30 Mart-1 Nisan tarihleri arasında Kahire’de düzenlenecek ve Cronos projesinin öne çıkarılması beklenen bir enerji forumuna davet mektubu aldığını açıkladı.
Sisi’nin Avrupa Komisyonu Başkanı’nın da katılımını istediğini ve projeye Avrupa’nın ilgisinin olduğunu vurgulayan Cumhurbaşkanı, “30 Mart’tan önce bitirmemiz gerekiyor” dedi.
Cumhurbaşkanı Christodoulides şöyle konuştu: “Bizim için bu, münhasır ekonomik bölgemizdeki sahaların ilk geliştirilmesi olacak. Ülkemiz, ekonomimiz ve halkımız için çok önemli.”
Christodoulides’e “sıcak karşılama” için teşekkür eden ENI Operasyon Direktörü Guido Brusco ise ENI’nin Kıbrıs’a uzun vadeli bağlılığına dikkat çekti; konsorsiyumun yalnızca arama aşamasında ülkeye 1,2 milyar dolar yatırım yaptığını, bunun 800 milyon dolarının ENI’den geldiğini belirtti.
Kıbrıs Cumhuriyeti, Mısır Cumhuriyeti, ENI ve Total’in temel anlaşmaların tamamında esasen uzlaştığını ve projenin tamamlanmasına doğru yol alındığını duyuran Brusco, görüşmelerin başlangıçta 30 Kasım’da sonuçlanması gerektiğini söyleyerek gecikmeleri kabul etti; “Son tarihe yetişemedik; bu yüzden şimdi gerçekten zaman baskısı altındayız ve projeyi sonuçlandırmamız gerekiyor” dedi.
Enerji Bakanı Michael Damianos ise ENI temsilcileriyle görüşmesinin ardından “Cronos” gaz sahası ile ilgili istişarelerin ilerlemesinden duyduğu memnuniyeti dile getirdi.
Projenin, üzerinde anlaşmaya varılan zaman çizelgelerine uygun olarak ilerlediğini ve mart ayı sonunun önemli bir dönüm noktası olarak belirlendiğini vurgulayan Damianos, Mısır’ın “Cronos” sahasının Mısır pazarı için kullanımına ilişkin %20’lik maddeyi kaldırmaya istekli olduğunu doğruladı.
Damianos, gazetecilere yaptığı açıklamada görüşmenin “çok yapıcı” olduğunu, Cronos sahası ve ilgili zaman çizelgeleriyle ilgili bireysel konulara odaklandığını söyledi.
Enerji Bakanı, mevcut programa göre ilerlemeye karar verildiğini, böylelikle en geç Mart ayı sonuna kadar projenin sonraki aşamalarının ilerleyebileceğini belirtti.
Damianos, Kıbrıs, Avrupa, Mısır ve şirketler dâhil olmak üzere tüm bölgenin yararına, Kıbrıs’ın münhasır ekonomik bölgesinden ilk doğal gazın çıkarılmasını hedeflediklerini ifade etti.
30 Mart dönüm noktasıyla ilgili bir soruya yanıt olarak Damianos, ilk yatırım kararının alınmasının beklendiği tarihin bu olduğunu doğruladı; daha sonraki aşamaların önceden kararlaştırılmış zaman çizelgelerine göre izleneceğini açıkladı.
“Önemli olan mart ayı sonuna kadar bitirmiş olmamız” diyen Damianos, sonraki aşamaların 2027 yılının sonuna doğru planlandığını kaydetti.
KHA/TN/MG/NST/2026
Kıbrıs Haber Ajansı