Bugün, 14 Ağustos 2005'te meydana gelen ve 121 kişinin ölümüyle sonuçlanan Yunanistan ve Kıbrıs için en büyük havacılık felaketine olan Helios Hava Yolları kazasının 20. yıl dönümü.

Larnaka'dan Prag'a Atina'da mola vererek seyahat eden HCY 522 sefer sayılı Boeing 737-31S uçağı, Attika'nın Grammatiko dağlık bölgesinde düşmüş, uçakta bulunan 22'si çocuk 115 yolcu ve altı mürettebat hayatını kaybetmişti. Yolculardan 12'si Yunandı.

Geçtiğimiz pazar günü Kıbrıs'ta bu trajik olayı anmak üzere anma törenleri düzenlendi. Ayrıca, her yıl kaza mahallinin yakınında inşa edilen Grammatiko'daki küçük bir kilisede anma töreni yapıldı.

 

Uçuş

-------

Uçak, 14 Ağustos 2005 sabahı Larnaka Havalimanı'ndan ayrılmış ve saat 10.15'te Atina FIR'ına (Uçuş Bilgi Bölgesi) girmiş, kontrol kulesiyle hiçbir iletişim kuramamıştı. Saat 11.05'te Nea Anchialos'tan havalanan iki F16 savaş uçağı, saat 11.18'de Helios uçağıyla görsel temas kurmuş ve yardımcı pilotun baygın olduğunu, pilotun ise kokpitte olmadığını tespit etmişti. Uçağın oksijen maske sistemi devreye girmişti.

Maskelerdeki oksijen biter bitmez tüm yolcular ve pilotlar bilincini kaybetti. Uçağın yakıtı bitti ve kısa süre sonra her iki motoru da kullanılamaz hâle geldi. Bilincini koruyan son kişi olan uçuş görevlisi Andreas Prodromou, uçağın kontrolünü ele geçirmeye çalıştı ancak başarısız oldu. Saat 12.04'te uçak düştü ve kurtulan olmadı.

 

Trajedinin Nedenleri

---------------

Yunanistan Kaza ve Uçuş Güvenliği Araştırma Komitesi tarafından kazadan 14 ay sonra, Ekim 2006'da bir rapor yayımlandı. Raporda, ölüme götüren uçuştan önce uçağı kontrol eden teknisyenler ve uçak operatörleri, uçağın basınç regülatörünün manuel olarak ayarlanmasından sorumlu olarak gösterildi. Operatörler ayrıca, aldıkları uyarılara dayanarak zamanında harekete geçmedikleri için de sorumlu bulundular.

Raporda, Boeing'in trajik kazadan sonra düzelttiği "çift" sesli uyarılar ve göstergeler hakkındaki bilgiler de dikkate alındı. Ayrıca, Boeing'in kullanım kılavuzlarında basınç regülatörünün "manuel" konuma getirilmesi için net talimatlar bulunmadığı kanıtlandı.

Raporda bunlardan başka mürettebatın eylem planı ve kokpitteki operatörler ile yolcu kabinindeki uçuş görevlileri arasındaki iletişim sorunlarına da değinildi. Kazanın nihai nedeni, yukarıda sayılanların ardından yakıt tükenmesi nedeniyle uçağın motorlarının arızalanması oldu. Cesetler üzerinde yapılan otopsiler, kaza anında kurbanların kalp atışlarının olduğunu gösterdi, ancak hipoksi (oksijen eksikliği) nedeniyle derin komada oldukları tahmin edildi.

 

Davalar

--------

Beş Helios Hava Yolları yöneticisi, Kıbrıs'ın başkenti Lefkoşa’da, adam öldürme ve düşüncesiz, pervasız veya tehlikeli bir eylem nedeniyle ölüme sebebiyet verme suçlarından yargılandılar.

Dava 17 Eylül 2009'da başladı ve 18 Şubat 2013'te, Mahkeme iddianamenin "asılsız" olduğuna ve kendilerini kazaya bağlayan hiçbir kanıt bulunmadığına karar verdikten sonra sanıklar tüm suçlamalardan beraat etti.

Başsavcı, davanın ilerlemesindeki aşılmaz zorluklar nedeniyle kovuşturmayı askıya aldı. Helios Hava Yolları'nın dört yöneticisi Yunanistan'daki bir mahkemede ise suçlu bulundu.

Kazanın nedenlerini araştıran soruşturmacı Akrivos Tsolakis, Ekim 2023'te 93 yaşında vefat etti.

Üç yıl önce Kıbrıs Haber Ajansına verdiği bir röportajda, Helios kazasının hayatında yaşadığı en trajik olay olduğunu söylemişti.

Raporda yer alan bulgular, uçağın yapım şirketi ve Dünya Sivil Havacılık Otoritesi (WHO) adına çeşitli değişikliklere yol açtı.

Rapor, dünya çapında kabul gördü ve uçuş emniyeti eğitim kurslarına dâhil edildi.

KHA/MG/MHY/2025

Kıbrıs Haber Ajansı