Avrupa Birliği (AB) üyesi 27 ülkenin içişleri bakanları, geçen hafta Fas’tan kara ve deniz yoluyla 50 binden fazla göçmenin İspanya’nın Ceuta bölgesine ulaşmasıyla yaşanan göç krizindeki gelişmeleri ele almak üzere salı günü gayriresmî video konferans yöntemiyle toplanacak.
Toplantı, Brüksel saatiyle 10.00’da İrlanda Adalet, İçişleri ve Göç Bakanı Jim O’Callaghan’ın başkanlığında başlayacak. Toplantının düzenlenmesini, Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ile İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin hazırladığı ve aralarında Kıbrıs Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides’in de bulunduğu 22 liderin cumartesi günü imzaladığı mektupla talep ettiği belirtildi.
Liderler mektupta , koordineli bir Avrupa yanıtı verilmesini ve dış sınırların denetlenmesi için ivedilikle önlem alınmasını istedi. AB Konseyinin açıklamasına göre toplantının gündeminde yalnızca “Ceuta’daki mevcut durumun değerlendirilmesi” yer alacak.
Bir Avrupalı diplomat, AB Daimî Temsilcilerinin bakanlar toplantısının hazırlığını yaptığını belirtti.
Schengen alanıyla ilişkili ülkeler ile Avrupa Dış Eylem Servisinin toplantıya gözlemci olarak katıldığı, bu ülkeler ve kurumun Frontex, Avrupa Birliği İltica Ajansı ve Europol ile birlikte salı günkü toplantıda da yer alacağı kaydedildi.
Aynı diplomat, AB üyesi 27 ülkenin büyükelçilerinin, İrlanda Dönem Başkanlığının cumartesi günü AB Entegre Siyasi Kriz Müdahale Mekanizmasını (IPCR) devreye sokmasının ardından Ceuta’daki durumu değerlendirdiğini bildirdi.
İspanyol makamları ile AB kuruluşlarının son verilerine göre sınırı düzensiz şekilde geçen kişilerin neredeyse tamamı geri döndü; bu kişilerin Avrupa ana karasına ya da diğer üye ülkelere doğru ilerlemesi söz konusu olmadı.
Diplomatik bir kaynağın aktardığına göre AB paydaşları, durumun kısa sürede kontrol altına alındığı görüşünde. Aynı kaynak, geçiş girişimi sırasında hayatını kaybedenlerin sayısının 70’i aştığını bildirdi.
Diplomat, üye ülkelerin İspanya’ya güçlü dayanışma mesajı verdiğini ve İspanyol makamlarının hızlı müdahalesini takdirle karşıladığını belirtti. Salı günkü toplantının, içişleri bakanlarına Madrid yönetimiyle dayanışmalarını ifade etme, üçüncü ülkelere yönelik diplomatik yaklaşımın daha fazla koordinasyonu ve Birliğin dış sınırlarının korunması konusunda görüş alışverişinde bulunma fırsatı vermesi bekleniyor.
İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’e gönderdiği mektupta bazı Avrupa hükûmetlerinin tutumundan “derin kaygı” duyduğunu belirterek bakanlar toplantısının ivedilikle yapılmasını istedi.
Avrupa Komisyonu Sözcüsü Guillaume Mercier’in aktardığına göre von der Leyen, Sánchez’e verdiği yanıtta, İspanyol ve Faslı makamların etkili yönetimi sayesinde İspanya ana karasına ve Avrupa’nın geri kalanına yönelik yasa dışı geçişlerin başarıyla önlendiğini ifade etti.
Sözcü, Komisyonun “durumun ve sonuçlarının yönetilmesi, yeni can kayıplarının önlenmesi ve AB’nin dış sınırlarının güvenliğinin sağlanması amacıyla İspanya’ya mali ve operasyonel destek vermeyi sürdürdüğünü” söyledi.
Mercier, von der Leyen’in Avrupa’nın dayanıklılığını, hazırlık düzeyini ve müdahale kapasitesini güçlendirmek amacıyla yaşananlardan ders çıkarılmasına yönelik bir süreç yürütülmesi gerektiğini yinelediğini belirtti.
“Ceuta’da yaşananlar, daha yoğun gözetim ve gerektiğinde fiziki engellerin kullanılması da dâhil olmak üzere dış sınırların güçlendirilmesi için ek önlemlere ihtiyaç olduğunu gösterdi” diyen Sözcü, Birliğin çalışmalarını yoğunlaştıracağı beş alana işaret etti.
Bu alanların, göç yönetiminin ötesinde yerinde fırsatlar yaratmak amacıyla üçüncü ortak ülkelerle iş birliğinin güçlendirilmesi yoluyla düzensiz göçün önlenmesi, dış sınırların daha da güçlendirilmesi, erken uyarı sistemlerinin devreye alınması, göçmen kaçakçılığı şebekelerinin dağıtılması ve geri dönüşlerin artırılması olduğu kaydedildi.
Komisyon Sözcüsüne göre içişleri ve göç bakanlarının salı günkü toplantısı bu sürecin ilk adımını oluşturacak. Toplantıda söz konusu alanlara dayanan bir planın görüşülmesi ve üzerinde uzlaşılması amaçlanıyor. Planın ekim ayında yapılacak bir sonraki Avrupa Konseyi toplantısında liderler düzeyinde ele alınması bekleniyor.
KHA/EK/NST/MHY/2026
Kıbrıs Haber Ajansı